એનોરેક્સિયા નરવોસાઃ બાપ રે, હું આટલી જાડી લાગું છું?

આ એક ગંભીર માનસિક બીમારી છે... અને એ ક્યારેક જીવલેણ પણ નીવડી શકે છે.

- ડૉ. અપર્ણા દેશમુખ

૧૮ વર્ષની અંકિતા ઘણા મહિનાથી પોતાનું વજન ઓછું કરવાના પ્રયત્ન કરતી હતી. વજન તો ઓછું થવા માંડ્યું હતું, છતાંય અંકિતાને એમ જ લાગતું કે એ બહુ જ જાડી છે. ધીરે ધીરે વજન બહુ ઓછું થઈ ગયું અને એનાં હાડકાં દેખાવા માંડ્યાં, પણ અંકિતાએ ડાયટિંગ કે કસરત ન છોડી. ઘરવાળા એને પરાણે જમાડતા, પણ અંકિતા ખાવાનું છુપાવવા માંડી. ઘણી વાર રોટલી કે પછી બીજી કોઈ ચીજ એના તકિયાની નીચે કે ડસ્ટબિનમાંથી મળી આવતી. પોતાની જાતને અરીસામાં જોયા પછી પણ એ પોતે બહુ જ જાડી છે એમ જ એને લાગતું. આખરે એનાં મા-બાપ એને ડૉક્ટર પાસે લઈ ગયાં.

અંકિતા એનોરેક્સિયા નરવોસા નામની માનસિક બીમારીથી પીડાઈ રહી છે. આ એક પ્રકારનો ઈટિંગ ડિઑર્ડર (ખાવાની વિકૃતિ) છે. આ માનસિક બીમારીની એક શ્રેણી છે, જેમાં વ્યક્તિની ખાવાની પૅટર્ન-વર્તણૂક અસામાન્ય હોય છે અને એને કારણે એમનાં શારીરિક અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર એની ખરાબ અસર થાય છે.

એનોરેક્સિયા નરવોસામાં મુખ્યત્વે વ્યક્તિને પોતાનું વજન વધવાનો ડર હોય છે એટલે એ પોતાના ખોરાકને વધુપડતો પ્રતિબંધિત કરે છે. એને પાતળા થવાની અતિશય ઈચ્છા હોય છે અને પોતાના શરીરની છબિ વિશે મનમાં એક પ્રકારની ગેરમાન્યતા, કહો કે વિકૃતિ હોય છે એટલે કે એ એના પોતાના જ શરીરને ચોક્કસ રીતે સમજી શકતી નથી.